MÓJ WYNIK

Analizę jakości nasienia kończy postawienie diagnozy, stanowiącej wynik przeprowadzonego badania. Rozpoznanie pozwala stwierdzić, które z parametrów nasienia są poniżej wartości referencyjnych. Międzynarodowa Organizacja Zdrowia w 2010 roku określiła nazewnictwo klasyfikujące zaburzenia poszczególnych parametrów nasienia. Jeśli nasienie spełnia wszystkie normy, prawidłowy wynik określany jest jako normozoospermia. W przypadku, gdy któraś z cech badanej próbki jest poniżej wartości referencyjnej, dodaje się kolejne przedrostki do nazwy – zoospermia.

W przypadku upośledzenia:

  • koncentracji – oligo-,
  • ruchliwości – astheno-,
  • budowy plemników – terato-,
  • innych cech – odpowiednie przedrostki opisujące daną cechę.

Nomenklatura stosowana w czasie rozpoznawania charakteru nieprawidłowości parametrów nasienia.(WHO, 2010)

  ROZPOZNANIE OPIS
1.AspermiaBrak nasienia, w tym brak ejakulacji i ejakulacja wsteczna
2. AsthenozoospermiaLiczba plemników z ruchem postępowym poniżej wartości referencyjnych
3. AsthenoteratozoospermiaLiczba plemników z ruchem postępowym oraz o prawidłowej budowie morfologicznej poniżej wartości referencyjnych
4. AzoospermiaBrak plemników w ejakulacie
5. HemospermiaObecność erytrocytów w nasieniu
6.Kryptozoospermia Brak plemników w preparacie bezpośrednim, ale stwierdzone w preparacie po odwirowaniu ejakulatu
7. LeukospermiaObecność leukocytów w ejakulacie
8. NekrozoospermiaObniżona żywotność plemników; niska liczba żywych plemników, podwyższona liczba plemników nieruchomych
9. NormozoospermiaCałkowita liczba plemników w ejakulacie lub ich koncentracja, ruchliwość (ruch postępowy) oraz morfologia powyżej lub równa wartościom referencyjnym
10.Oligoasthenozoospermia Całkowita liczba plemników w ejakulacie lub ich koncentracja oraz liczba plemników o ruchu postępowym poniżej wartości referencyjnych
11. Oligoasthenoteratozoospermia Całkowita liczba plemników w ejakulacie lub ich koncentracja, liczba plemników o ruchu postępowym oraz liczba plemników o prawidłowej budowie morfologicznej poniżej wartości referencyjnych
12. OligoteratozoospermiaCałkowita liczba plemników w ejakulacie lub ich koncentracja oraz liczba plemników o prawidłowej budowie morfologicznej poniżej wartości referencyjnych
13. Oligozoospermia Całkowita liczba plemników w ejakulacie lub ich koncentracja poniżej wartości referencyjnych
Liczba plemników o prawidłowej budowie morfologicznej poniżej wartości referencyjnych
14.TeratozoospermiaLiczba plemników o prawidłowej budowie morfologicznej poniżej wartości referencyjnych

Wartości referencyjne i wytyczne WHO

W 1980 roku Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) wydała pierwszy podręcznik traktujący o standaryzacji procedur badania ludzkiego nasienia. Przez ostatnie 30 lat, WHO stała się autorytetem, wydającym wytyczne, będące globalnym standardem dla analizy jakości.

W roku 2010 wydana została piąta edycja podręcznika, będąca jedynym i właściwym zbiorem wytycznych, dotyczącym właściwego przeprowadzania badania nasienia w laboratoriach na całym świecie. „WHO laboratory manual for the examination and processing of human semen” pozwoliłonaujednoliceniemetodocenyjakościnasienia. W edycji piątej, zgodnie z kierunkiem wytyczonym w poprzednich edycjach, wartości referencyjne klasyfikujące nasienie jako płodne, zostały obniżone. Wynika to z udoskonalenia sposobu ich wyznaczania, nie zaś drastycznie obniżającej się płodności mężczyzn.

Wartości referencyjne parametrów analizowanych podczas badania nasienia.

PARAMETR WARTOŚĆ
Objętość ejakulatu ≥ 1,5 ml
Upłynnienie< 60 min
pH ejakulatu ≥ 7,2
Koncentracja plemników (liczba plemników w 1 ml nasienia)≥ 15 mln/ml
Całkowita liczba plemników w ejakulacie ≥ 39 mln
Ruchliwość plemników typu A+ B (ruchliwość progresywna)≥ 32 %
Ruchliwość plemników typu A+ B +C≥ 40 %
Ruchliwość plemników typu D (nieruchome) <60 %
Morfologia plemników (% prawidłowych plemników) ≥ 4%
Żywotność (%plemników żywych) ≥ 58%
Koncentracja leukocytów < 1 mln/ml

Światowa Organizacja Zdrowia publikuje wartości referencyjne parametrów nasienia, nie zaś normy określające nasienie, jako dobre lub złe. Wartości referencyjne są to przedziały liczbowe lub procentowe, wyznaczone dla poszczególnych parametrów, zgodnie z którymi dany pacjent statystycznie ma wysokie prawdopodobieństwo uzyskania potomstwa w sposób naturalny, czyli ma szansę zapłodnienia partnerki. Wartości referencyjne nie wyznaczają progów, poniżej których nasienie uznawane jest za nasienie złej jakości, a co za tym idzie, pacjent uważany jest za niepłodnego.

Wartości referencyjne parametrów analizowanych podczas badania nasienia.

PARAMETRWHO 1999WHO 2010
Objętość ejakulatu ≥ 2ml ≥ 1.5 ml
Koncentracja plemników (liczba plemników w 1 ml nasienia) ≥ 20 mln/ml≥ 15 mln/ml
Całkowita liczba plemników w ejakulacie ≥ 40 ≥ 39 mln
Ruchliwość plemników typu A+ B (ruchliwość progresywna) ≥ 50 % ≥ 32 %
Ruchliwość plemników typu A+ B +C ≥ 50 %≥ 40 %
Ruchliwość plemników typu D (nieruchome)<50 %<60 %
Morfologia plemników (% prawidłowych form)≥ 30%≥ 4%
Żywotność (%plemników żywych)≥ 50%≥ 58%

Wartości referencyjne klasyfikujące nasienie jako płodne, zostały obniżone, w stosunku do wartości z 1999 roku. Spowodowało to liczne zmiany w ocenie potencjału zapładniającego nasienia mężczyzn, którzy wykonywali badania przed wprowadzeniem nowych wytycznych. Wartość dla objętości ejakulatu została zmniejszona z 2 ml do 1,5 ml. Koncentracja plemników, czyli ich liczba przypadająca na 1 ml nasienia została obniżona z 20 mln/ml do 15 mln/ml, przy czym całkowita liczba plemników ejakulacie została zmniejszona z 40 mln do 39 mln, czyli tylko o 1 mln. Podobnym mechanizmem kierowano się przy ustalaniu wartości referencyjnych dla ruchliwości plemników. Ruchliwość progresywną obniżono z poziomu 50 % do 32 %, zaś ruchliwość ogólną, z 50 % do 40 %, czyli jedynie o 10 %. Morfologia plemników, jako najtrudniejszy do oceny parametr, została obniżona z poziomu 30 % do 4 %. Jedynym wyjątkiem, który jest odstępstwem od zaprezentowanego trendu obniżania wartości referencyjnych, jest żywotność plemników, której wartość referencyjną podwyższono z poziomu 50% do 58%. Spowodowane jest to faktem, iż nie wszystkie plemniki nieruchome są martwe.